luidspreker

Het spreekt voor zich dat luidsprekers een heel belangrijke rol spelen in een PA installatie. Ze bepalen in sterke mate de kwaliteit van het geheel. We gaan alvast van start met het bespreken van een aantal luidspreker-karakteristieken.

Luidsprekers doen eigenlijk het omgekeerde van wat een microfoon doet: ze vertalen een elektrisch signaal via de trilling van een membraan naar een akkoustische trilling.

vervormingsfactor

Deze ligt ergens tussen 2 en 6 % en moet zo laag mogelijk zijn. In het bijzonder bij hoge en / of langdurige belasting neemt de vervorming nog toe.

rendement

De energie die een luidsprekerverbruikt wordt niet enkel omgezet naar luchttrillingen. Een gedeelte ervan gaat verloren in de vorm van warmteontwikkeling. De fractie van de energie die omgezet wordt naar het eigenlijke signaal noemen we het rendement. Praktisch gezien hebben grote luidsprekers, zoals subwoofers, een veel groter rendementsverlies dan kleine luidsprekers zoals tweeters. Het rendement wordt uitdgedrukt in dB SPL. het rendement bepaalt welk vermogen nodig is om een bepaalde geluidssterkte te verkrijgen. Hoe hoger het rendement, hoe kleiner het benodigde versterkervermogen om eenzelfde eindvolume te verkrijgen.

belastbaarheid

Elke luidspreker kan maar tot een bepaald vermogen belast worden zonder dat er vervorming optreedt. Behalve vervorming kan overbelasting tot beschadiging leiden, dus belastbaarheid is altijd een belangrijke paramater. Het maximale vermogen of belastbaarheid wordt uitgedrukt in Watt (W). Het is de verstreker die bepaalt wat het vermogen van een installatie is.

impendantie

Ten opzichte vaan de versterker vormt een luidspreker een 'belasting' die het uiteindelijke vermogen bepaalt. Men drukt deze uit in Ohm. Gewoonlijk wordt bij een luidspreker de minimale impendantie-waarde opgegegeven; Dit is de laagste belasting, die bepaalt of de luidspreker op een bepaalde versterker kan aangesloten worden. Typische waarden zijn 4, 8 en 16 Ohm. De belasting is niet identiek voor alle frequenties: de 'impendantiecurve' geeft het verloop van de impendantie in functie van de frequentie weer. Deze dient niet té ver af te wijken van de vlakke curve.

Het is zeer belangrijk er mee rekening te houden dat een vesterker in staat moet zijn het vereiste vermogen bij een bepaalde luidsprekerimpendantie te leveren. Indien de impendantie lager ligt, is het mogelijk dat de versterker overbelast wordt aangezien hij teveel vermogen moet leveren, wat tot beschadiging kan leiden. Vaak zijn hiertoe tegenoordig beveiligingsvoorzieningen ingebouwd in versterkers.

Algemene regel: De minimale toegelaten weerstand (in Ohm) op de uitgang van een versterker moet kleiner of gelijk zijn aan de impendantie (in Ohm) van de luidspreker.